Sabit IP nedir? Dinamik IP’den farkı
Hazırlayan: EczaneVPN® ekibi
Yayın: Güncelleme: 6 dk okuma
Sabit IP, internete çıkarken kullandığınız ve zamanla değişmeyen IP adresidir. Ev ve işyeri hatlarının çoğu dinamik IP kullanır: modem yeniden başladığında ya da bağlantı koptuğunda IP adresi değişebilir. Medula ve İTS gibi sistemler erişimi bildirilen IP adresine göre değerlendirdiği için eczaneler değişmeyen bir sabit IP adresine ihtiyaç duyar.
IP adresi tam olarak nedir?
İnternete bağlanan her cihaz, karşı taraftaki sunucuya kendini bir numarayla tanıtır. Bu numaraya IP adresi denir ve 85.105.12.34 gibi dört parçalı bir dizi olarak yazılır. Bir web sitesini açtığınızda ya da Medula’ya giriş yaptığınızda, karşıdaki sistem isteğin hangi IP adresinden geldiğini görür. Şu anda hangi IP ile internete çıktığınızı IP adresim aracımızla görebilirsiniz.
Eczanenizdeki bilgisayarların her birinin kendi yerel IP adresi vardır, ancak internete çıkarken hepsi modeminizin aldığı tek bir genel IP adresini paylaşır. Medula’nın gördüğü de bu genel IP adresidir. Aradaki farkı IP adresimi nasıl öğrenirim? yazımızda ayrıntılı anlattık.
Dinamik IP ile sabit IP arasındaki fark ne?
Dinamik IP, internet servis sağlayıcınızın bir havuzdan size geçici olarak verdiği adrestir. Modem yeniden başladığında, elektrik kesildiğinde ya da operatör bakım yaptığında yeni bir IP adresi alabilirsiniz. Günlük internet kullanımında bunu fark etmezsiniz; web siteleri hangi IP adresinden geldiğinizle ilgilenmez.
Sabit IP ise yalnızca size ayrılır ve siz vazgeçene kadar aynı kalır. Karşı taraf sizi her seferinde aynı numarayla tanır.
| Dinamik IP | Sabit IP | |
|---|---|---|
| Değişir mi? | Modem yeniden başlayınca veya kesintiden sonra değişebilir | Siz vazgeçene kadar aynı kalır |
| Kime ait? | Operatörün havuzundan geçici olarak verilir | Yalnızca size ayrılır |
| Ek ücret | Genellikle internet paketine dahildir | Çoğu zaman ayrıca ücretlendirilir |
| Medula ve İTS için | IP adresi değişince erişim sorun çıkarabilir | Bildirilen IP adresi değişmez |
Statik IP ile sabit IP aynı şey mi? Terimler
Evet, statik IP ile sabit IP aynı şeydir: ikisi de siz iptal etmedikçe değişmeyen genel IP adresini anlatır. Operatör sözleşmesinde “statik IP”, destek görüşmesinde “sabit IP”, kurum duyurusunda “tanımlı IP” görebilirsiniz; farklı kelimeler, ağ terimlerinin bir kısmının İngilizceden olduğu gibi, bir kısmının Türkçeleştirilerek kullanılmasından gelir.
Aşağıdaki tablo eczane gündeminde en sık geçen ağ terimlerini sade karşılıklarıyla veriyor. En çok karıştırılan ikili genel ve yerel IP’dir: bilgisayarın ağ ayarlarında görülen, çoğunlukla 192.168 ile başlayan yerel IP, Medula ve İTS’ye bildirilecek IP değildir; ayırt etmenin yolunu IP adresimi nasıl öğrenirim? yazısında anlattık. Haftalarca değişmeyen dinamik IP de sabit IP sayılmaz; sabit IP’nin değişmeyeceği sözleşmeyle ya da hizmetle güvence altındadır.
| Terim | Sade anlamı |
|---|---|
| Sabit IP / statik IP | Siz iptal etmedikçe değişmeyen IP adresi. Medula ve İTS’ye bildirilen IP adresi genellikle budur. |
| Dinamik IP | Modem yeniden başladığında, kesinti sonrasında ya da operatörün tercihine göre değişebilen IP adresi. |
| Genel (dış) IP | İnternetin sizi gördüğü IP adresi. Medula ve İTS’nin baktığı adres budur. |
| Yerel (iç) IP | Eczane ağınızın içinde cihazlara verilen IP adresi; çoğunlukla 192.168 ile başlar. İnternetten görünmez. |
| NAT | Ağınızdaki birçok cihazın tek bir genel IP adresinin arkasından internete çıkmasını sağlayan yöntem; modeminiz bunu yapar. |
| CGNAT | Operatörün birçok aboneyi aynı genel IP adresinin arkasında toplaması. Bu durumda genel IP adresi yalnızca size ait değildir. |
| DNS | Alan adlarını IP adresine çeviren sistem; internetin telefon rehberi gibidir. |
| VPN | Mevcut internetinizin üzerinde, sizinle bir sunucu arasında kurulan özel bağlantı. VPN tek başına sabit IP demek değildir. |
| Bölünmüş tünel (split tunnel) | VPN’in yalnızca seçilen hedeflere giden trafiği taşıması; geri kalan trafik kendi bağlantınızdan gider. |
| Hotspot / internet paylaşımı | Telefonun mobil internetini Wi-Fi üzerinden bilgisayarla paylaşması. |
| Modem / router (yönlendirici) | Eczane hattını internete bağlayan ve ağınızdaki cihazlara yerel IP dağıtan cihaz; çoğu zaman ikisi tek kutudadır. |
Eczaneler neden sabit IP’ye ihtiyaç duyar?
Medula ve İTS, eczanelerin bu sistemlere bildirdiği IP adresleri üzerinden erişimi değerlendirir. Kullanıcı adı ve şifre doğru olsa bile bağlantı bildirilmemiş bir IP adresinden geliyorsa giriş başarısız olabilir. Bu yüzden IP adresi değiştiğinde eczacı çoğu zaman önce şifresinden şüphelenir, oysa sorun çıkış yaptığı IP adresindedir. Bu konuyu Medula için sabit IP zorunlu mu? yazımızda ele aldık.
Sabit IP nasıl alınır?
Eczaneler sabit IP’yi iki yoldan edinir: internet operatörünün hatlarına tanımladığı sabit IP ya da EczaneVPN® gibi hattan bağımsız bir sabit IP hizmeti. Operatör yolunun adımlarını eczane için sabit IP nasıl alınır? yazısında sıraladık. Hangi yolu seçerseniz seçin IP’nin Medula’ya ve İTS’ye ayrıca bildirilmesi gerekir; Medula tarafındaki 2026 yolunu SGK statik IP bildirimi (Koli Rezervasyon) yazısında anlattık. Farkları şöyle özetlenebilir:
- Operatörden sabit IP: İnternet servis sağlayıcınız eczane hattınıza bir sabit IP tanımlar. Bu IP yalnızca o hatta çalışır; hat kesildiğinde ya da eczane dışındayken işe yaramaz.
- EczaneVPN® sabit IP’si: Size özel tahsis edilen sabit IP adresi hangi internet bağlantısını kullandığınıza bağlı değildir. Eczane hattı, yedek hat ya da telefonunuzun internet paylaşımı üzerinden Medula ve İTS’ye aynı sabit IP adresiyle bağlanırsınız.
IP adresim değişti mi, nasıl anlarım?
Dinamik IP kullanan bir hatta IP adresinin değiştiğini çoğu zaman ancak bir sorun çıktığında fark edersiniz. Sabah açılışta Medula giriş ekranı hata veriyorsa, gece bir elektrik kesintisi yaşandıysa ya da modem kendiliğinden yeniden başladıysa ilk şüphelenmeniz gereken IP adresinizdir.
Genel IP adresinizi not edip birkaç gün boyunca aynı saatte kontrol etmek, hattınızın ne sıklıkla IP adresi değiştirdiğini gösterir. Bu kontrolün adımlarını IP adresimi nasıl öğrenirim? yazımızda anlattık. Değişim sıksa, operatörden sabit IP almadığınız ya da hattınızın paylaşılan bir IP adresinin arkasında olduğu anlaşılır.
Sabit IP kullanan bir hatta bile değişiklik olabilir: operatör değişikliği, hattın taşınması ya da altyapı yenilemesi yeni bir IP adresi tanımlanmasına yol açabilir. Bu tür değişiklikleri önceden planlamak için Eczane taşınırken veya operatör değişirken Medula erişimi yazımıza göz atabilirsiniz.
Hangi yol size uygun?
Tek bir hattınız varsa ve hiç kesinti yaşamıyorsanız operatörden sabit IP yeterli olabilir. Ancak yedek hat, ev bağlantısı ya da mobil internet de kullanıyorsanız her biri için ayrı sabit IP almak hem maliyetli hem de her birini ayrı ayrı bildirmek zahmetlidir. İki yolun ayrıntılı karşılaştırması için Operatörden sabit IP mi, EczaneVPN® mi? yazısına bakabilirsiniz; güncel ücretler fiyatlar bölümünde.
Sık sorulan sorular
- Modemimi yeniden başlatınca IP adresim neden değişiyor?
- Hattınız dinamik IP kullanıyorsa modem her bağlandığında operatörün havuzundan yeni bir IP adresi alabilir. Bu normaldir; sabit IP hizmeti almadıysanız IP adresinizin aynı kalacağının bir güvencesi yoktur.
- Sabit IP almak güvenliği artırır mı?
- Sabit IP tek başına bir güvenlik önlemi değildir; yalnızca karşı tarafın sizi hep aynı IP adresiyle tanımasını sağlar. Medula ve İTS gibi sistemlerde bu, erişimin bildirdiğiniz IP adresiyle sınırlanabilmesi anlamına gelir. Bilgisayarlarınızın güncel tutulması ve şifrelerin paylaşılmaması gibi temel önlemler her durumda gereklidir.
- Sabit IP internetimi hızlandırır mı?
- Hayır. Sabit IP hızla ilgili değildir; yalnızca internete çıkarken kullandığınız IP adresinin değişmemesini sağlar.
- EczaneVPN® sabit IP’si başka eczanelerle paylaşılır mı?
- Hayır. EczaneVPN® sabit IP’niz yalnızca size aittir; başka abonelerle paylaşılmaz.
- Operatörüm “statik IP”, destek ekibi “sabit IP” diyor; aynı şeyden mi bahsediyorlar?
- Evet. Statik IP ve sabit IP aynı hizmeti anlatır: zamanla değişmeyen bir genel IP adresi. Kurum duyurularında geçen “tanımlı IP” ise sisteme önceden bildirilmiş, erişim için kabul edilen IP adresini anlatır.
- Yerel IP adresimi Medula’ya bildirebilir miyim?
- Hayır. Yerel IP adresi yalnızca eczane ağınızın içinde geçerlidir ve internetten görünmez. Bildirilmesi gereken, internetin sizi gördüğü genel ve sabit IP adresidir.
EczaneVPN®’in SGK veya TİTCK ile resmî bir bağı, onayı ya da yetkilendirmesi yoktur. Medula ve İTS isimleri yalnızca erişilen sistemleri tanımlamak için kullanılmaktadır.